Een videokaart kopen

Kies eerst op het scherm

Kijk naar de resolutie waarop je speelt of werkt. Voor 1080p is een instapkaart vaak genoeg, zeker als je geen hoge verversingssnelheid nastreeft. Bij 1440p krijgt de videokaart per beeld meer pixels te verwerken. Bij 4K loopt die belasting nog veel verder op. Een kaart die op 1080p een stabiele beeldsnelheid haalt, hoeft daarom niet geschikt te zijn voor hetzelfde spel op 4K.

De verversingssnelheid van je scherm telt ook mee. Een scherm met een hoge verversingssnelheid vraagt meer van de kaart als je die snelheid daadwerkelijk wilt benutten. Kijk op de productpagina van de winkel naar het exacte model in de naam en zoek vervolgens de prestaties van die chip op. De catalogus bevat geen veld voor prestaties, resolutie of verversingssnelheid. Je kunt dit dus niet betrouwbaar uit de beschikbare productgegevens afleiden.

• 1080p: richt je op een kaart die je gewenste beeldsnelheid haalt zonder alles op de hoogste instellingen te zetten.

• 1440p: kies meer rekenkracht, vooral bij zware spellen en een scherm met hoge verversingssnelheid.

• 4K: kijk extra kritisch naar prestaties en geheugen, want een instapkaart raakt hier snel aan zijn grens.

Videogeheugen bepaalt hoe soepel het blijft

Videogeheugen, vaak VRAM genoemd, bewaart onder meer texturen en andere gegevens die de kaart tijdens het renderen nodig heeft. 8 GB is inmiddels een bruikbare ondergrens voor een nieuwe kaart. Met minder geheugen kun je in moderne spellen haperingen krijgen wanneer instellingen of texturen te zwaar worden. Dat merk je niet altijd aan een lager gemiddeld getal, maar aan korte onderbrekingen tijdens het spelen.

Voor 1080p kan 8 GB voldoende zijn. Bij 1440p en zeker bij 4K geeft extra geheugen meer ruimte voor hoge textuurinstellingen. Het lost een tekort aan rekenkracht niet op. Een kaart met veel VRAM blijft te traag als de chip de beelden niet snel genoeg berekent. Zoek daarom op de productpagina naar de hoeveelheid videogeheugen en bekijk het modelnummer in de naam, in plaats van alleen naar de prijs te kijken.

De varianten verschillen minder simpel dan het merk

Kaarten met dezelfde grafische chip kunnen van elkaar verschillen in koeling, kloksnelheid, formaat en aansluitingen. De chip bepaalt het grootste deel van de prestaties. Een variant met een zwaardere koeler kan stiller blijven, maar is vaak langer of neemt meer ruimte in beslag. Een fabrieksmatig hogere kloksnelheid verandert de prestaties meestal minder dan de stap naar een krachtigere chip.

Let daarom eerst op de chip en het videogeheugen. De lijst bevat 106 NVIDIA-kaarten vanaf € 64,90 en 33 AMD-kaarten vanaf € 479,00. Dat zijn verschillende prestatierichtingen, geen simpele kwaliteitsrangorde. Vergelijk kaarten binnen dezelfde chipklasse en kijk daarna naar koeling, aansluitingen en afmetingen van het exacte model. Fabrikanten van de koeler maken een kaart niet automatisch sneller.

Controleer voeding en ruimte voor je bestelt

De stroomvoorziening en de lengte van de kaart zijn de twee praktische controlepunten waarop een aankoop kan stuklopen. Zoek op de productpagina naar het aanbevolen wattage van de voeding en naar de benodigde voedingsstekker. De stekker moet op je voeding zitten. Een adapter is geen vanzelfsprekende oplossing, zeker niet bij een kaart die veel stroom vraagt.

Controleer ook de maximale videokaartlengte die in je kast past. Kijk daarbij naar de ruimte rond schijven, kabels en ventilatoren, niet alleen naar de buitenmaat van de kast. De catalogus vermeldt geen wattage, aansluitingen of afmetingen. Die gegevens moet je dus bij de winkel of de fabrikant van het exacte model nakijken. Staat een gegeven niet vermeld, dan weet je niet of de kaart past of aangesloten kan worden.

Waar het budget ophoudt

Onder € 109,00 vind je 5 kaarten, maar een lage prijs zegt hier weinig zonder je scherm en spellen erbij te betrekken. Onder € 279,00 loopt dat aanbod op tot 8. Dat maakt een goedkope kaart interessant voor een eenvoudige 1080p-pc, maar niet automatisch voor een nieuw 1440p-scherm.

Het midden van de catalogus ligt rond € 899,00. Daar krijg je doorgaans meer ruimte voor hogere instellingen, maar ook daar blijft het exacte model bepalend. Kijk naar het benodigde videogeheugen, de prestaties van de chip en de aansluitingen van je voeding. Als je scherm 4K is en je hoge beeldsnelheid verwacht, heeft een kaart uit het goedkope segment meestal geen zin.