Moederborden

Van compact bord tot uitgebreid desktopmodel

De vorm bepaalt hoeveel ruimte het moederbord inneemt en welke behuizing geschikt is. Een ATX-bord biedt doorgaans ruimte voor meer uitbreidingskaarten en aansluitingen. MicroATX gebruikt minder ruimte, maar kan nog steeds geschikt zijn voor een algemene desktop. Mini-ITX is bedoeld voor een compacte pc, waarbij je sneller tegen grenzen aanloopt bij uitbreidingen en koeling.

De maat van het bord is niet hetzelfde als de prestaties. Een klein moederbord kan een krachtige processor ondersteunen, zolang de socket, chipset, firmware en stroomvoorziening daarbij passen. Controleer dus eerst welke behuizing je hebt of wilt gebruiken. Een groot bord in een compacte behuizing plaatsen lukt niet, terwijl een kleine behuizing ook gevolgen kan hebben voor de keuze van koeler en videokaart.

• ATX voor meer ruimte rond uitbreidingskaarten en aansluitingen

• MicroATX voor een desktop met een compactere indeling

• Mini-ITX voor een kleine pc met minder uitbreidingsruimte

Socket en chipset bepalen de compatibiliteit

De socket is de fysieke aansluiting voor de processor. Die moet exact overeenkomen met de processor die je wilt gebruiken. Een moederbord met een passende socket is niet automatisch geschikt voor iedere processor binnen die familie. De chipset bepaalt onder meer welke functies beschikbaar zijn, hoeveel aansluitingen je krijgt en welke uitbreidingsmogelijkheden het bord ondersteunt.

Let ook op ondersteuning vanuit de firmware. Bij een processor die later aan een bestaand systeem wordt toegevoegd, kan een bios-update nodig zijn. Dat is vooral relevant bij een ouder moederbord en een nieuwere processor. Kijk op de productpagina naar de ondersteunde processorfamilies en controleer bij twijfel de compatibiliteitslijst van de fabrikant.

Filter op geheugen, opslag en aansluitingen

Het type werkgeheugen is een praktisch filter. Een moederbord voor een bepaald geheugentype werkt niet zomaar met een ander type, ook niet als de modules er fysiek op lijken. Kijk naar het aantal geheugensloten en de maximale capaciteit wanneer je later wilt uitbreiden. Voor een eenvoudige pc kan de basis voldoende zijn, terwijl zware programma's eerder vragen om ruimte voor extra geheugen.

Voor opslag let je op de combinatie van M.2-sloten en SATA-aansluitingen. Een M.2-slot kan geschikt zijn voor een snelle NVMe-ssd, maar de beschikbare snelheid en gedeelde verbindingen verschillen per bord. Bij sommige indelingen worden aansluitingen uitgeschakeld zodra je een bepaald slot gebruikt. Wie meerdere schijven of uitbreidingskaarten wil plaatsen, moet daarom de handleiding of het schema van het bord bekijken.

Controleer verder welke aansluitingen je achterop en intern nodig hebt. Denk aan usb, netwerk, audio, beelduitgangen en aansluitingen voor ventilatoren. Wifi staat niet op ieder moederbord vermeld als ingebouwde functie. Wanneer dat niet op de productinformatie staat, weet je niet of een draadloze verbinding standaard aanwezig is.

Waar de prijsverschillen vandaan komen

De catalogus loopt van € 54,90 tot € 1.299,00. Onder € 99,90 houd je er 33 over. Onder € 149,00 zijn dat 104, en onder € 199,90 171. In het hogere deel van het aanbod betaal je meestal voor een uitgebreider aansluitpaneel, meer snelle opslagverbindingen, een zwaardere stroomvoorziening, ingebouwde draadloze functies of extra ruimte voor uitbreidingskaarten.

Onder € 299,00 vallen 244 modellen en onder € 399,00 274. Dat betekent niet dat een duur bord sneller is met dezelfde processor, videokaart en opslag. De meerprijs zit vaak in mogelijkheden die pas tellen bij een specifieke samenstelling, zoals meerdere opslagdrives, een zware processor of veel randapparatuur. Voor een doorsnee systeem kan een deel van die ruimte ongebruikt blijven.

Gebruik de productfilters daarom in deze volgorde: kies eerst de socket en het gewenste formaat, beperk daarna het geheugentype en controleer vervolgens opslag, aansluitingen en draadloze functies. Wil je weten welke eigenschappen voor jouw pc het zwaarst wegen, gebruik dan Een moederbord kiezen. Die pagina behandelt de afweging tussen socket, chipset en prijs.